عبد الله قطب بن محيى
11
مكاتيب عبد الله قطب بن محيى
است . حتى برخى از آنان در آثار خود از آن نامهها نقل كردهاند و نيز بعضى اقدام به تلخيص و نشر نامهها نمودهاند كه از آن جمله مىتوان به دو كتاب اشاره كرد : اول ، كتاب « منتخب مكاتيب قطب الدين محيى » است كه به وسيلهء حكيم بزرگ ملّا محسن فيض كاشانى ، به انجام رسيده و در شمار آثار مرحوم فيض نام برده شده است . « 1 » دوم ، كتاب « احسن التراتيب فى نظم درر المكاتيب » است كه توسط عالم ربانى و مجتهد بزرگ ، آيتالله ملا حبيب اللّه شريف كاشانى ( م 1340 ق ) به ترتيب موضوعى تبويب يافته و به چاپ رسيده است . ايشان در مقدمهء كتاب مذكور دربارهء انگيزهء خود چنين مىنويسد : « اين مجموعهء شريفه مرتبى است از درر منثورهء برخى از معارف الهيه و مواعظ سبحانيه و مقاصد اخلاقيه ، كه مشتمل است بر مكاتيبى كه فرستاده است به سوى اخوان خود ، قطب الدين بن محيى الدين بن محمود الانصارى الخزرجى السعدى الخرقانى الكوشكنارى كه از اقطاب عرفاى اهل سنت و اجلهء فضلاى اهل جماعت بوده . و از رسالهء او كه مسماة است به « ابواب الخير » كه تأليف نموده است آن را در سنهء هشتصد و نود و نه از هجرت نبويه ، مستفاد مىشود كه او از مشايخ اجازه بوده است . و بالجمله مراتب فضل و كمال او از مكاتيب او معلوم مىشود ، چه مشتمل است بر حقايق و اسرارى چند كه بسيارى از كتب اهل عرفان از آنها خالى است . و بسيارى از مكاتيب كسانى كه مدعى مقام قطبيت بودهاند مطالعه شده است ، اما مكتوبى كه مانند يكى از اين مكاتيب باشد در وجازت و حسن عبارت و اداى مطالب عاليه ، بىتكلف و تصنع به احسن وجهى و اتقن طورى ديده نشده « المرء مخبوء تحت لسانه » و اگر چه
--> ( 1 ) . ر . ك : سراج السالكين ، ص 57 ، ( مقدمه جويا جهانبخش ) . و نيز فهرستهاى خود نوشت فيض كاشانى ، محسن ناجى نصرآبادى ، صص 105 و 114 و 268 ؛ الذريعه ، ج 22 ، ص 438 .